/
۰۶ بهمن ۱۳۹۸ - ۱۵:۴۲

الزامات قانونی برای عرضه منظم نفت و فرآورده‌ها در بورس انرژی ضروری است

یک کارشناس انرژی گفت: فروش نفت و فرآورده در بورس یک راهکار تجربه نشده است و باید برای موفقیت آن برنامه‌ریزی کرد و لازم است زیرساخت‌های قانونی برای عرضه منظم نفت و فرآورده در بورس انرژی باقی بماند.
کد خبر : ۲۵۲۱۹
نبض نفت - صادق مردانی کارشناس انرژی درباره وابستگی بودجه به فروش نفت خام گفت: در نیم قرن اخیر بخش عمده‌­ای از بودجه کشور با فروش نفت تامین شده است. این کار همواره توسط شرکت ملی نفت صورت می­‌گرفت که پس از کسب ارز حاصله، آن را به حساب بانک مرکزی واریز می‌­کرد و بانک مرکزی هم به دستور دولت کار تزریق نقدینگی به بازار را انجام می‌داد.

وی افزود: تولید، بازاریابی، فروش، دریافت ارز و تزریق آن به بازار داخلی مسیری کاملا دولتی است و علی­رغم اینکه سال‌های زیادی روی کاهش وابستگی بودجه به نفت بحث و بررسی انجام شده اما به دلیل اتفاقات اخیر و بحث تحریم­‌ها، این مساله پررنگ­‌تر شده است. عرضه نفت در بورس انرژی یکی از راهکارهای کاهش ریسک فروش نفت برای دولت است. در این روش کار فروش نفت توسط بخش خصوصی صورت می­‌گیرد و دولت بدون تقبل ریسک درآمدهای خود را کسب می‌کند.

این کارشناس انرژی خاطر نشان کرد: تا پیش از این بخش خصوصی در حوزه صادرات و واردات فرآورده­‌های نفتی فعالیت زیادی داشته و الان عرضه نفت خام در بورس امکان تقویت نقش بخش خصوصی در این زنجیره را نیز فراهم می‌­کند. بنابراین احساس نیاز دولت برای تامین بودجه از طریق فروش نفت در بورس، اهرم فشاری بر شرکت ملی و وزارت نفت خواهد بود که موجب می‌­شود دیگر سلیقه‌­ای عمل نکنند و در راستای تامین بودجه مصم‌­تر باشند. البته بحث فروش نفت در بورس باید مدت‌ها قبل از اعمال تحریم‌ها پیگیری می‌شد تا به بلوغ می‌رسید.

* باید برای موفقیت بورس نفت و فرآورده‌های نفتی برنامه‌ریزی کرد

وی در مورد دلایل موفقیت فروش فرآورده در بورس انرژی بیان کرد: در مرزهای کشور همواره بازارهای سنتی برای فروش فرآورده وجود داشته است اما این امکان برای نفت خام نیست. مسیر فروش فرآورده زمینی است که بعضا با خط لوله و یا کامیون انجام می‌­شود. اما صادرات نفت خام ایران فقط دریایی است و بازارهای مصرف هم بسیار دور هستند.

مردانی ادامه داد: همچنین تعداد مشتریان نفت خام در جهان محدودند اما مشتریان فرآورده فراوان هستند. این در حالی است که امکان تشخیص منبع تولیدی فرآورده وجود ندارد اما نفت خام شناسنامه دارد و به راحتی معلوم می‌­شود این نفت مربوط به چه کشوری است. فرآورده‌­های نفتی بیشتر در بازارهای محلی مصرف می­‌شوند و از سویی امکان پوشاندن و مخفی کردن مسیر صادرات آن نیز فراهم‌­تر است.

این کارشناس انرژی تاکید کرد: علت عدم موفقیت فروش نفت خام در بورس علاوه بر این موارد بالا در این است که در این حوزه مجموعه خاصی دست تجارت می‌­زند. زیرا فشارهای زیادی روی فروش نفت خام ایران وجود دارد. وجود منافع افراد، چنددستگی در قیمت و حاکمیت جو روانی اجبار ایران به فروش نفت در بازارهای بین­‌المللی از دیگر دلایل عدم موفقیت بورس نفت خام است.

وی در پایان اظهار داشت: برخلاف فروش نفت، ما مشکلی در فروش فرآورده نداریم و لذا اگر وزارت نفت کار را مدیریت کند، می­‌تواند تمامی تولیدات فرآورده را در داخل و کشورهای همسایه به راحتی بفروشد. با توجه به این دلایل خرید فرآورده نسبت به نفت خام در بورس انرژی با استقبال بیشتری روبرو شده است. البته باز هم تاکید می‌کنم که فروش نفت و فرآورده در بورس یک راهکار تجربه نشده است و باید برای موفقیت آن برنامه‌ریزی کرد و لازم است زیرساخت‌های قانونی برای عرضه منظم نفت و فرآورده در بورس انرژی باقی بماند.

منبع:‌ فارس

مطالب پیشنهادی
منتخب سردبیر